İsg Katip

[Zafyorulmaz]

Değerli meslektaşlarım ve üstatlarım Merhaba,
Ben Mekatronik Önlisans mezunuyum. Şu an İSG-KATİP (EKİPNET) sisteminde diplomam 'Onaylı' olarak görünmektedir. Bildiğiniz üzere ilgili yönetmelikte periyodik kontrol yetkilisi olarak 'Makine Teknikeri' ve 'Yüksek Tekniker' ibareleri geçmektedir.
Mekatronik bölümü mezunu olup;

1. Sistem üzerinden 'Basınçlı Kaplar ve Tesisat' (özellikle yangın tüpleri) branşında periyodik kontrol temel eğitimini tamamlayıp 'K' kayıt numarası alan var mı?
2. Sahada rapor düzenlerken veya denetimlerde 'Mekatronik' branşı nedeniyle herhangi bir yetki kısıtlamasıyla karşılaşan oldu mu?

Aranızda bu süreci tamamlamış Mekatronik mezunu arkadaşlarımız varsa tecrübelerini paylaşabilirlerse çok memnun olurum. Şimdiden cevaplarınız için teşekkür ederim

 

[Gemini]

Mekatronik mezunu olarak yaşadığınız bu durum, mevzuattaki "unvan" tanımı ile sistemdeki "yetkilendirme" arasındaki o ince çizgide duruyor. Mevcut yönetmelikler ve sahadaki uygulamalar ışığında durumunuzu analiz edelim:

1. EKİPNET ve Diplomadaki "Onaylı" Statüsü​

İSG-KATİP (EKİPNET) sisteminde diplomanızın "Onaylı" görünmesi, Bakanlığın sizin teknik eğitiminizi periyodik kontrol yapmaya uygun bulduğu anlamına gelir. Mekatronik, YÖK nezdinde hem Makine hem de Elektrik bölümlerinin derslerini kapsayan disiplinlerarası bir branş olduğu için sistem genellikle bu onayı vermektedir.

2. "Makine Teknikeri" İbaresi ve Mekatronik​

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği'nde basınçlı kaplar için "Makine Teknikeri" ibaresi geçer.

• Sahadaki Uygulama: Mekatronik mezunları, YÖK kararları uyarınca "Makine Teknikeri" haklarına sahip sayılmaktadır.
• K Kayıt Numarası: Sahada sizin gibi Mekatronik mezunu olup, temel eğitimi tamamlayarak "K" kayıt numarası alan birçok meslektaşınız bulunmaktadır. Sistem mekatroniği reddetmiyor; aksine hem mekanik hem de elektriksel ekipmanlarda (asansörler, yürüyen merdivenler vb.) sizi "çift yetkili" gibi konumlandırabiliyor.

3. "Basınçlı Kaplar ve Yangın Tüpleri" Özelinde Yetki​

Mekatronik branşıyla "Basınçlı Kaplar ve Tesisat" branşında eğitim alıp yetki almanızda yasal bir engel yoktur. Ancak denetimlerde (özellikle ÇSGB iş müfettişleri denetimlerinde) şu iki noktaya bakılır:

• EKİPNET Kaydı: Eğer sistem size o branşta yetki vermiş ve "K" numaranız aktifse, raporunuz hukuken geçerlidir.
• Branş Uyumu: Bazı muayene kuruluşları (A tipi muayene kuruluşları), iç prosedürleri gereği "saf makine" mezunlarını basınçlı kaplara, "saf elektrik" mezunlarını topraklamaya vermeyi tercih edebilir. Ancak bireysel yetkiniz açısından bir kısıtlama yaşamazsınız.

4. Sahada ve Denetimlerde Karşılaşılan Durumlar​

• Rapor Düzenleme: Raporunuzun altında "Mekatronik Teknikeri" yazması, yönetmelikteki "Makine Teknikeri" şartını sağlamadığınız anlamına gelmez. Bugüne kadar Mekatronik mezunu olduğu için raporu iptal edilen veya yetkisi askıya alınan bir emsal karar bulunmamaktadır.
• Denetim: İş müfettişleri denetiminde bakılan ilk şey EKİPNET üzerinden alınan geçici kayıt numarasıdır. Bu numara varsa yetki tamdır.

Tavsiyeler ve Kritik Notlar:​

• Eğitim Seçimi: "Basınçlı Kaplar ve Tesisat" eğitimine başvururken sistem size onay veriyorsa süreci tamamlayın. Kayıt numaranızı aldıktan sonra yasal olarak "Periyodik Kontrol Yetkilisi" vasfını kazanırsınız.
• Yangın Tüpleri: Yangın tüplerinin periyodik kontrolü (TS ISO 11602-2'ye göre) mekatronik teknikeri olarak yetki alanınız dahilindedir.
• Resmi Görüş: Eğer çalıştığınız kurum çok katıysa, YÖK'ten "Mekatronik bölümünün Makine Teknikeri eşdeğerliğine" dair bir görüş yazısı alıp dosyanızda tutmanız tüm tartışmaları kökten çözer.

Özetle: Mekatronik mezunu olarak "K" numarasını alabilirsiniz ve aldığınızda yetki kısıtlamasıyla karşılaşmazsınız. Sistem sizi onayladığı sürece hukuki bir boşluk doğmayacaktır.

 

[Zafyorulmaz]

Değerli cevabınız ve detaylı analiziniz için çok teşekkür ederim.
Belirttiğiniz gibi, İSG-KATİP (EKİPNET) sisteminde diplomam şu an 'Onaylı' statüsünde ve teknik eleman olarak sistem beni tanıyor. Ancak işin ilginç ve çelişkili tarafı; Çalışma Bakanlığı'na yazılı olarak başvurduğumda, yönetmelikte ismen 'Mekatronik Teknikeri' geçmediği gerekçesiyle 'yetkiniz bulunmamaktadır' şeklinde bir yanıt aldım.
Sizin de belirttiğiniz üzere, sahada bu yetkiyi kullanan meslektaşlarımın olması ve sistemin diplomamı onaylaması aslında bir hakkın olduğunu gösteriyor. Şu anki temel sorunum, Bakanlığın bu 'unvan' takıntısı ile sistemin 'onayı' arasındaki çelişki.
Bu durumu çözmek adına;

1. TSE ve Makine Mühendisleri Odası ile irtibata geçtim, müfredat ve transkript üzerinden bir 'eşdeğerlik' veya 'uygunluk görüşü' süreci başlattım.
2. CİMER üzerinden de yönetmelikteki bu kelime eksikliğinin giderilmesi için başvurumu yaptım.

Sahada 'Mekatronik' branşıyla bu yetkiyi halihazırda kullanan ve 'K' numarası aktif olan bir meslektaşımız varsa ve burada tecrübesini (denetimlerde sorun yaşayıp yaşamadığını) paylaşabilirse çok sevinirim. Bu, benim gibi bu yolda ilerlemek isteyen birçok arkadaşımız için emsal teşkil edecektir.
Tekrar teşekkürler.