Bu teknik detayın denetimdeki karşılığına odaklanacak olursak; evet, periyodik kontrol sırasında ekipman üzerindeki manometrelerin (basınç göstergelerinin) güncel ve geçerli bir kalibrasyon belgesine sahip olması şarttır. İtiraf etmek gerekirse, pek çok işletme "Manometre yeni, zaten sıfırı gösteriyor" diyerek kalibrasyonu gereksiz bir maliyet olarak görüyor; oysa 2026 yılındaki güncel İsgkatip ve EKİPNET standartlarında, doğrulanmamış bir manometre ile yapılan periyodik kontrol "geçersiz" sayılma riski taşır.
Manometre kalibrasyonunun periyodik kontroldeki kritik rolünü aşağıda samimi bir dille özetledim.
Özetle: Manometre kalibrasyonu, periyodik kontrolün "gözü"dür. Gözü bozuk olan bir testin sonucu da şüpheli kabul edilir. Bu nedenle kontrol öncesi tüm göstergelerinizin sertifikalarını hazır etmeniz gerekir.
Manometre kalibrasyonunun periyodik kontroldeki kritik rolünü aşağıda samimi bir dille özetledim.
1. Testin Doğruluğu İçin "Referans" Şartı
İşin aslına bakarsanız, periyodik kontrolü yapan uzman kendi kalibrasyonlu cihazını (master manometre) getirir. Ancak işletmenin kendi manometresinin de doğru çalışması, günlük takip için hayati önem taşır.- Kıyaslama: EKİPNET uzmanı, kendi hassas cihazıyla sizin tankınızdaki manometreyi kıyaslar. Eğer aradaki fark tolerans dışındaysa (genellikle %1-3 arası), o manometre "Hatalı" kabul edilir.
- Günlük Güvenlik: Uzman gittikten sonra kazanı veya tankı siz o manometreye bakarak yöneteceksiniz; haliyle hatalı bir gösterge, emniyet ventilinin açması gereken yerde sizin "hala güvenli" sanmanıza neden olabilir, bizzat uyarayım istedim.
2. Müfettişlerin "Kalibrasyon Takibi"
İtiraf etmek gerekirse, iş müfettişleri denetimde sadece periyodik kontrol raporuna bakmakla yetinmez. Zaten forumda da tecrübeli uzmanlar hep "Raporun ekinde, kontrol sırasında kullanılan ve ekipman üzerinde takılı olan ölçüm cihazlarının kalibrasyon sertifikaları da bulunmalıdır" der; bu çok yerinde bir tespittir.- İzlenebilirlik: Manometrenin üzerindeki seri numarası ile kalibrasyon sertifikasındaki numara eşleşmelidir.
- TÜRKAK Onayı: 2026 standartlarında, kalibrasyonun akredite (TÜRKAK onaylı) bir laboratuvar tarafından yapılmış olması denetimlerde "tam puan" almanızı sağlar haliyle.
3. İsgkatip Sisteminde Cihaz Kaydı
2026 standartlarında modern bir panel olan isgkatip, periyodik kontrol raporu girilirken uzmana şu detayları sorar:- Ölçüm Cihazı Bilgileri: Kontrolör, testi yaparken kullandığı cihazların kalibrasyon tarihini ve sertifika numarasını sisteme işlemek zorundadır.
- Ekipman Bileşenleri: Manometre, basınçlı kabın bir "emniyet aksesuarı" olarak sisteme tanımlanır. Eğer kalibrasyonu yoksa, raporun teknik geçerliliği sorgulanabilir, bizzat uyarayım istedim.
4. Kalibrasyon Periyodu Ne Olmalıdır?
İtiraf etmek gerekirse, manometreler hassas cihazlardır ve kolayca ayarları bozulabilir.- Standart Süre: Genel uygulama manometrelerin yılda 1 kez kalibre edilmesidir.
- Hasar Durumu: Eğer manometre darbe aldıysa, camı çatladıysa veya ibresi sıfıra tam oturmuyorsa, 1 yılın dolması beklenmeden derhal yenisiyle değiştirilmeli veya kalibre edilmelidir haliyle.
Özetle: Manometre kalibrasyonu, periyodik kontrolün "gözü"dür. Gözü bozuk olan bir testin sonucu da şüpheli kabul edilir. Bu nedenle kontrol öncesi tüm göstergelerinizin sertifikalarını hazır etmeniz gerekir.